ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ 150 ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਉੱਤਰ ਜਵਾਬ

JRF Rajender Singh:

ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ 150 ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਉੱਤਰ ਜਵਾਬ ਦੀ ਤਸੱਲੀ ਆਪਣੇ ਪੱਧਰ ਤੇ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰ ਲਈ ਜਾਵੇ

*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 1. :-* ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਕਵੀ ਕਿਸਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?

ਉੱਤਰ :- ਬਾਬਾ ਫਰੀਦ



*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 2. :-* ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਦੱਸੋ।

ਉੱਤਰ :- ਜਪੁਜੀ ਸਾਹਿਬ, ਆਸਾ ਦੀ ਵਾਰ, ਸਿੱਧ ਗੋਸਟਿ, ਕੀਰਤਨ ਸੋਹਲਾ, ਬਾਰਾ ਮਾਹ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 3. :-* ਪਹਿਲੀ ਉਦਾਸੀ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਜੀ ਨੇ ਕਦੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ?


ਉੱਤਰ :- 1500 ਈ ਵਿੱਚ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 4. :-*  ਦੂਜੀ ਉਦਾਸੀ ਵੇਲੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹੜੇ ਕਿਹੜੇ ਸਥਾਨ ਘੁੰਮੇ ?


ਉੱਤਰ :-  ਬਠਿੰਡਾ, ਸਰਸਾ , ਬੀਕਾਨੇਰ, ਜੈਸਲਮੇਰ, ਜੋਧਪੁਰ, ਪੁਸ਼ਕਰ, ਅਜਮੇਰ, ਚਿਤੌੜਗੜ੍ਹ , ਇੰਦੌਰ, ਹੋਸ਼ੰਗਾਬਾਦ, ਅਮਰਾਵਤੀ, ਬੀਦਰ, ਗੋਲਕੁੰਡਾ,ਹੈਦਰਾਬਾਦ, ਵਿਜੇਵਾੜਾ, ਤਿਰੁਪਤੀ, ਮਦਰਾਸ, ਪੁਡੂਚੇਰੀ, ਤੰਜੋਰੀ, ਉਜੈਨ, ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ, ਅਮਰਾਵਤੀ, ਰਾਮੇਸ਼ਵਰ, ਤ੍ਰਿਵੇਂਦਰਮ , ਕੋਚੀਨ,ਕਾਲੀਕਟ, ਮੈਸੂਰ, ਗੋਆ, ਮੁੰਬਈ, ਸੂਰਤ , ਬੜੌਦਾ, ਸੋਮਨਾਥ, ਦੁਆਰਕਾ, ਮੁਲਤਾਨ, ਪਾਕਪਟਨ , ਤਲਵੰਡੀ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 5. :-*  ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਜੀ ਨੇ ਤੀਜੀ ਉਦਾਸੀ ਕਦੋਂ ਤੋਂ ਕਦੋਂ ਤੱਕ ਕੀਤੀ?


ਉੱਤਰ :- 1514-16 ਤੱਕ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 6. :-* ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਜੀ ਕਿਸ ਉਦਾਸੀ ਦੌਰਾਨ ਮੱਕਾ ਮਦੀਨਾ ਗਏ?


ਉੱਤਰ :- ਚੌਥੀ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 7. :-*  ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ ਦਾ ਜਨਮ ਕਦੋਂ ਹੋਇਆ?


ਉੱਤਰ :- 15 ਅਪ੍ਰੈਲ 1563


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 8. :-*  ਆਦਿ ਗ੍ਰੰਥ ਦੀ ਸੰਪਾਦਨਾ ਕਾਰਜ ਕਦੋਂ ਪੂਰੀ ਹੋਈ 


ਉੱਤਰ :-  1604 ਈ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 9. :-* ਆਦਿ ਗ੍ਰੰਥ ਲਿਖਣ ਵਾਲੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਭਾਈ ਗੁਰਦਾਸ ਦੇ ਨਾਲ਼ ਹੋਰ ਕਿਹੜੇ ਕਿਹੜੇ ਸਾਥੀ ਸਨ?


ਉੱਤਰ :- ਭਾਈ ਸੰਤ ਦਾਸ, ਭਾਈ ਹਰੀਆ ਜੀ, ਭਾਈ ਸੁੱਖਾ ਜੀ, ਭਾਈ ਮਨਸਾ ਰਾਮ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 10. :-* ਦਮੋਦਰ ਕਿਸ ਮੁਗਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਦਾ ਸਮਕਾਲੀ ਸੀ ?


ਉੱਤਰ :- ਅਕਬਰ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ . 11 :-* ਸੁਲਤਾਨ ਬਾਹੂ ਕਿਸ ਮਤ ਨਾਲ਼ ਸਬੰਧ ਰੱਖਦਾ ਸੀ?


ਉੱਤਰ :- ਕਾਦਰੀ ਸੂਫ਼ੀ ਮਤ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ . 12 :-* ਭਾਈ ਨੰਦ ਲਾਲ ਆਪਣੇ ਮੁੱਢਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸ ਖੇਤਰ ਚ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਸੀ?


ਉੱਤਰ :- ਹਿਸਾਬਦਾਨ ਸੀ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 13 . :-*  ਭਾਈ ਮਨੀ ਸਿੰਘ ਦੀ ਸ਼ਹੀਦੀ ਕਦੋਂ ਹੋਈ?


ਉੱਤਰ :- 14 ਜੂਨ 1738


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 14. :-* ਖਾਲਸੇ ਲਈ ਰਹਿਤ ਮਰਿਆਦਾ ( Code of Conduct) ਲਿਖਣ ਵਾਲੇ ਭਾਈ ਮਨੀ ਸਿੰਘ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਕੀ ਨਾਂ ਸੀ ?


ਉੱਤਰ :- ਦੇਸਾ ਸਿੰਘ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 15. :-* ਬੁੱਲ੍ਹੇ ਸ਼ਾਹ ਦਾ ਅਸਲ ਨਾਂ ਕੀ ਸੀ?


ਉੱਤਰ :- ਅਬਦੁੱਲਾ ਸ਼ਾਹ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 16. :-* ਵਾਰਿਸ ਸ਼ਾਹ ਦਾ ਜਨਮ ਕਿੱਥੇ ਅਤੇ ਕਦੋਂ ਹੋਇਆ?


ਉੱਤਰ :- 1722 ਜੰਡਿਆਲਾ ਸ਼ੇਰ ਖਾਂ/ ਸ਼ੇਖੂਪੁਰਾ (ਪਾਕਿਸਤਾਨ)


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 17. :-* ਵਾਰਿਸ ਸ਼ਾਹ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਹੜੇ ਕਿਹੜੇ ਕਿੱਸਾਕਾਰ *ਹੀਰ-ਰਾਂਝੇ* ਦਾ ਕਿੱਸਾ ਲਿਖ ਚੁੱਕੇ ਸਨ?


ਉੱਤਰ :- ਦਮੋਦਰ, ਮੁਕਬਲ, ਅਹਿਮਦ ਗੁੱਜਰ,ਹਾਸ਼ਮ 


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 18. :-* ਹਾਸ਼ਮ ਆਪਣੇ ਕਿਹੜੇ ਕਿੱਥੇ ਕਰਕੇ ਮਕਬੂਲ ਹੋਇਆ?


ਉੱਤਰ :- ਸੱਸੀ ਪੁੰਨੂੰ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 19. :-* ਸ਼ਾਹ ਮੁਹੰਮਦ ਕਿਸ ਕਰਕੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਜੰਗਨਾਮਾ ਸਿੰਘਾਂ ਤੇ ਫਿਰੰਗੀਆਂ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 20. :-* 'ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਪੰਥ ਪ੍ਰਕਾਸ਼' - ਕਿਸਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਭਾਈ ਰਤਨ ਸਿੰਘ ਭੰਗੂ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 21. :-*  'ਗੁਰਮਤਿ ਨਿਰਨਯ ਸਾਗਰ'- ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਪੰਡਤ ਤਾਰਾ ਸਿੰਘ ਨਿਰੋਤਮ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 22. :-* 'ਪੰਜਾਬੀ ਬਾਤ ਚੀਤ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਪੰਡਤ ਸ਼ਰਧਾ ਰਾਮ ਫਿਲੌਰੀ 


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 23. :-* 'ਗੁਰੂ-ਸ਼ਬਦ-ਰਤਨਾਕਰ' -ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਭਾਈ ਕਾਹਨ ਸਿੰਘ ਨਾਭਾ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 24. :-* ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ ਦਾ ਜਨਮ ਕਦੋਂ ਹੋਇਆ ?


ਉੱਤਰ :- 5 ਦਸੰਬਰ,1872


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 25. :-* ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੇ ਡਾਕਟਰ ਆਫ਼ ਉਰੀਐਟਲ ਲਰਨਿੰਗ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਕਦੋਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ?


ਉੱਤਰ :- 1949


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 26. :-* 'ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੇਵੀ (ਮਹਾਂ ਕਾਵਿ)' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਲਾਲਾ ਕਿਰਪਾ ਸਾਗਰ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 27. :-* 'ਮੇਰੇ ਸਾਈਂਆਂ ਜੀਓ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 28. :-* 'ਕੇਸਰ ਕਿਆਰੀ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਧਨੀ ਰਾਮ ਚਾਤ੍ਰਿਕ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 29. :-* 'ਪੰਚ ਖਾਲਸਾ ਦੀਵਾਨ' ਦੀ ਨੀਂਹ ਕਦੋਂ, ਕਿੱਥੇ ਅਤੇ ਕਿਸਨੇ ਰੱਖੀ?


ਉੱਤਰ :- 1908 , ਦਮਦਮਾ ਸਾਹਿਬ, ਭਾਈ ਰਣਧੀਰ ਸਿੰਘ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 30. :-*  'ਸ਼੍ਰੀ ਕਲਗੀਧਰ ਚਮਤਕਾਰ'- ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 31. :-* 'ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਮੈਦਾਨ'- ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਪ੍ਰੋ ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 32. :-* ' ਇਤਿਹਾਸਕ ਨਾਟਕ-ਮਹਾਰਾਜਾ   ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 33. :-*  ' ਸ਼੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦਰਪਣ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਪ੍ਰੋ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 34. :-* ਕਿਸ ਲੇਖਕ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਛੇਵਾਂ ਦਰਿਆ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਪ੍ਰੋ ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 35. :-* ' ਇੱਕ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਤੇਰਾਂ ਸੁਪਨੇ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਗੁਰਬਖਸ਼ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰੀਤਲੜੀ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 36. :-* ' ਅਣੋਖੇ ਅਤੇ ਇਕੱਲੇ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਗੁਰਬਖਸ਼ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰੀਤਲੜੀ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 37. :-* ' ਜ਼ਖਮੀ ਦਿਲ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?

ਉੱਤਰ :- ਨਾਨਕ ਸਿੰਘ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 38. :-* ' ਸੁਨਹਿਰੀ ਜਿਲਦ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?

ਉੱਤਰ :- ਨਾਨਕ ਸਿੰਘ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 39. :-* ' ਵੀਣਾ ਵਿਨੋਦ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?

ਉੱਤਰ :- ਗੁਰਬਖਸ਼ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰੀਤਲੜੀ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 40. (A) :-* ' ਲਵ ਮੈਰਿਜ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?

ਉੱਤਰ :- ਨਾਨਕ ਸਿੰਘ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 40.(B) :-* ' ਤੌਸ਼ਾਲੀ ਦੀ ਹੰਸੋ  ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਜਸਵੰਤ


ਸਿੰਘ ਕੰਵਲ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 41. :-* ' ਐਨਿਆਂ ਚੋਂ ਉੱਠੋ ਸੂਰਮਾ  ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਕਦੋਂ ਛਪੀ ?


ਉੱਤਰ :- ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਕੰਵਲ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 42. :-* ਲਾਈਟ ਆਫ਼ ਏਸ਼ੀਆ ਕਿਤਾਬ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਕਿਸਨੇ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਂ ਕੀ ਰੱਖਿਆ ?


ਉੱਤਰ :- ਪ੍ਰੋ ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ , ਏਸ਼ੀਆ ਦਾ ਚਾਨਣ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 43. :-* ' ਬਾਰਾਂਦਰੀ  ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਸੰਤ ਸਿੰਘ ਸੇਖੋਂ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 44. :-* ' ਬਾਬਾ ਬੋਹੜ(ਕਾਵਿ ਨਾਟਕ)  ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਸੰਤ ਸਿੰਘ ਸੇਖੋਂ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 45. :-* ' ਸ਼ਹਿਰ ਤੇ ਗਰਾਂ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਸੁਜਾਨ ਸਿੰਘ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 46. :-* ਸੰਤ ਸਿੰਘ ਸੇਖੋਂ ਨੂੰ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਸਨਮਾਨ ਕਦੋਂ ਮਿਲਿਆ ?


ਉੱਤਰ :- 1972


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 47. :-* ' ਨਰਕਾਂ ਦੇ ਦੇਵਤੇ  ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਸੁਜਾਨ ਸਿੰਘ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 48. :-* ' ਸੀਤਲ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਸੋਹਣ ਸਿੰਘ ਸੀਤਲ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 49. :-* '  ਵਖਤਾਂ ਮਾਰੇ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਗੁਰਬਚਨ ਸਿੰਘ ਭੁੱਲਰ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 50. :-* ' ਨੀ ਅਜਾਦੀਏ ਡੱਬ ਖੜੱਬੀਏ ਨੀਂ -ਕਵਿਤਾ   ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਗੁਰਦਾਸ ਰਾਮ ਆਲਮ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 51. :-* ' ਮੇਰਾ ਰੂਸੀ ਸਫ਼ਰਨਾਮਾ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ


ਉੱਤਰ :- ਬਲਰਾਜ ਸਾਹਨੀ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 52. :-* ' ਰਾਜਾ ਪੋਰਸ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਡਾ ਹਰਚਰਨ ਸਿੰਘ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 53. :-*  ' ਇਕਂਗੀ -ਪੰਚਪ੍ਰਧਾਨ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਡਾ ਹਰਚਰਨ ਸਿੰਘ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 54. :-*  ' ਲੋਹਾ ਕੁੱਟ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਬਲਵੰਤ ਗਾਰਗੀ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 55. :-*  ' ਇੱਕ ਛਿੱਟ ਚਾਨਣ ਦੀ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਦੁੱਗਲ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 56. :-*  ' ਰਾਜ ਧਰਮ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਭਾਈ ਕਾਹਨ ਸਿੰਘ ਨਾਭਾ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 57. :-*  ' ਬਿਜਲੀਆਂ ਦੇ ਹਾਰ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 58. :-*  ' ਚੰਦਨਵਾੜੀ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਧਨੀ ਰਾਮ ਚ੍ਰਾਤਿਕ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 59. :-*  '  ਆਧੁਨਿਕ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਪਿਤਾਮਾ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 60. :-*  ' ਪ੍ਰੀਤਲੜੀ ' - ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ  ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਨੇ ਅਤੇ ਕਦੋਂ ਕੀਤੀ ?


ਉੱਤਰ :- ਗੁਰਬਖਸ਼ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰੀਤਲੜੀ ,1933


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 61. :-*  ' ਰੁੱਖਾਂ ਦੀ ਜ਼ੀਰਾਂਦ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਗੁਰਬਖਸ਼ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰੀਤਲੜੀ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 62. :-*   '  ਰੰਗਮੰਚ ਦਾ ਪਿਤਾਮਾ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਈਸ਼ਵਰ ਚੰਦਰ ਨੰਦਾ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 63. :-* ' ਬੇਬੇ ਰਾਮ ਭਜਨੀ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਈਸ਼ਵਰ ਚੰਦਰ ਨੰਦਾ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 64. :-* ' ਗੰਗਾ ਜਲ ਚ ਸ਼ਰਾਬ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਨਾਨਕ ਸਿੰਘ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 65. :-* ' ਆਦਮ ਖੋਰ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਨਾਨਕ ਸਿੰਘ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 66. :-* ' ਸਾਵੇ ਪੱਤਰ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਪ੍ਰੋ ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 67. :-* ' ਵੱਡਾ ਵੇਲਾ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਪ੍ਰੋ ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 68. :-* ' ਮੜ੍ਹੀ ਦਾ ਦੀਵਾ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਪ੍ਰੋ ਗੁਰਦਿਆਲ ਸਿੰਘ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 69. :-* ' ਮੇਰੀ ਫਿਲਮੀ ਅਤਮ ਕਥਾ ' - ਕਿਸ ਦੀ ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਬਲਰਾਜ ਸਾਹਨੀ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 70. :-* ' ਕਰਾਮਾਤ ' - ਕਿਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਦੁੱਗਲ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 71. :-* ' ਸਾਗਰ ਅਤੇ ਸਿੱਪੀਆਂ ' - ਕਿਸ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਅੰਮ੍ਰਿਤਾ ਪ੍ਰੀਤਮ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 72. :-* ' ਰਸੀਦੀ ਟਿਕਟ ' - ਕਿਸ ਦੀ ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀ ਦਾ ਨਾਂ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਅੰਮ੍ਰਿਤਾ ਪ੍ਰੀਤਮ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 73. :-* ' ਪੰਜਾਬ ਤੇਰਾ ਕੀ ਬਣੂ ' - ਕਿਸ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਕੰਵਲ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 74. :-* ' ਸੂਰਜ ਤੇ ਸਮੰਦਰ ' - ਕਿਸ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਦਲੀਪ ਕੌਰ ਟਿਵਾਣਾ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 75. :-* ' ਦਰਦ ਮੰਦਾਂ ਦੀਆਂ ਆਹਾਂ ' - ਕਿਸ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਸ਼ਿਵ ਕੁਮਾਰ ਬਟਾਲਵੀ


*PART-2*


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 76. :-* " ਮੈਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕਰੋ " - ਕਿਸਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :-  ਸ਼ਿਵ ਕੁਮਾਰ ਬਟਾਲਵੀ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 77. :-*  " ਭਾਂਗਾ ਵਾਲਾ " - ਕਿਸਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :-  ਪ੍ਰੋ ਗੁਰਦਿਆਲ ਸਿੰਘ 


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 78. :-*  " ਤ੍ਰੇਲ ਧੋਤੇ ਫੁੱਲ  " - ਕਿਸਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਅੰਮ੍ਰਿਤਾ ਪ੍ਰੀਤਮ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 79. :-*  " ਰੂਪ ਦੇ ਰਾਖੇ " - ਕਿਸਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਕੰਵਲ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 80. :-*  " ਤੀਲੀ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨ " - ਕਿਸਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਦਲੀਪ ਕੌਰ ਟਿਵਾਣਾ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 81. :-*  " ਰੁੱਖ ਤੇ ਰਿਸ਼ੀ " - ਕਿਸਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਹਰਭਜਨ ਸਿੰਘ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 82. :-*  " ਮਿੱਤਰ ਪਿਆਰੇ ਨੂੰ " - ਕਿਸਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ?


ਉੱਤਰ :- ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਕੰਵਲ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 83. :-*  1956 ਵਿੱਚ  " ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ " - ਕਿਸਨੂੰ , ਕਿਸ ਰਚਨਾ ਕਰਕੇ ਮਿਲਿਆ ?


ਉੱਤਰ :- ਅੰਮ੍ਰਿਤਾ ਪ੍ਰੀਤਮ , ਸੁਨੇਹੜੇ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 84. :-* 1965 ਵਿੱਚ  " ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ " - ਕਿਸਨੂੰ , ਕਿਸ ਰਚਨਾ ਕਰਕੇ ਮਿਲਿਆ ?

ਉੱਤਰ :- ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਦੁੱਗਲ, ਇੱਕ ਛਿੱਟ ਚਾਨਣ ਦੀ


*ਪ੍ਰਸ਼ਨ 85. :-* 1967 ਵਿੱਚ  " ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ " - ਕਿਸਨੂੰ , ਕਿਸ ਰਚਨਾ ਕਰਕੇ ਮਿਲਿਆ ?

ਉੱਤਰ :- ਸ਼ਿਵ ਕੁਮਾਰ ਬਟਾਲਵੀ , ਲੂਣਾਂ

ਪੰਜਾਬੀ ਦੀਆਂ ਹੁਣ ਤੱਕ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਪ੍ਰਾਪਤ ਪੁਸਤਕਾਂ

2018- ਮੋਹਨਜੀਤ - ਕੌਣੇ ਦਾ ਸੂਰਜ ( ਕਵਿਤਾ ) 

2017- ਨਛੱਤਰ ਸਿੰਘ - ਸਲੋਅ ਡਾਊਨ ( ਨਾਵਲ ) 

2016-ਸਵਰਾਜਬੀਰ- ਮੱਸਿਆ ਦੀ ਰਾਤ ( ਨਾਟਕ ) 


2015-ਡਾ ਜਸਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ- ਮਾਤ ਲੋਕ ( ਨਾਵਲ ) 

2014-ਜਸਵਿੰਦਰ- ਅਗਰਬੱਤੀ ( ਗ਼ਜ਼ਲ ) 

2013-ਮਨਮੋਹਨ- ਨਿਰਵਾਣ ( ਨਾਵਲ ) 

2012-ਦਰਸ਼ਨ ਬੁੱਟਰ- ਮਹਾਂ ਕੰਬਣੀ ( ਕਵਿਤਾ )

2011-ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ- ਢਾਹਵਾਂ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਕਿੰਗਰੇ ( ਨਾਵਲ ) 


2010-ਡਾ ਵਨੀਤਾ-ਕਾਲ ਪਹਿਰ ਘੜੀਆਂ ( ਕਵਿਤਾ ) 

2009-ਡਾ ਆਤਮਜੀਤ- ਤੱਤੀ ਤਵੀ ਦਾ ਸੱਚ ( ਨਾਟਕ ) 

2008-ਮਿੱਤਰ ਸੈਨ ਮੀਤ- ਸੁਧਾਰ ਘਰ ( ਨਾਵਲ ) 

2007-ਜਸਵੰਤ ਦੀਦ- ਕਮੰਡਲ ( ਕਵਿਤਾ ) 

2006-ਅਜਮੇਰ ਔਲਖ-ਇਸ਼ਕ ਬਾਝ ਨਮਾਜ ਦਾ ਹੱਜ ਨਾਹੀਂ 


2005-ਗੁਰਬਚਨ ਸਿੰਘ ਭੁੱਲਰ-ਅਗਨੀ ਕਲਸ਼ ( ਕਹਾਣੀ ) 

2004-ਸਤਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੂਰ-ਕਵਿਤਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ (ਅਲੋਚਨਾ) 

2003-ਚਰਨ ਦਾਸ ਸਿੱਧੂ- ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਸ਼ਹੀਦ ( ਨਾਟਕ ) 

2002-ਹਰਭਜਨ ਹਲਵਾਰਵੀ- ਪੁਲਾਂ ਤੋਂ ਪਾਰ ( ਕਵਿਤਾ ) 

2001-ਦੇਵ........ਸ਼ਬਦਾਂਤ ( ਕਵਿਤਾ ) 


2000-ਵਰਿਆਮ ਸੰਧੂ- ਚੌਥੀ ਕੂਟ ( ਕਹਾਣੀ ) 

1999-ਨਿਰੰਜਣ ਤਸਨੀਮ- ਗਵਾਚੇ ਅਰਥ ( ਨਾਵਲ ) 

1998-ਮੋਹਣ ਭੰਡਾਰੀ- ਮੂਨ ਦੀ ਅੱਖ ( ਕਹਾਣੀ ) 

1997-ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਕੰਵਲ- ਤੌਸ਼ਾਲੀ ਦੀ ਹੰਸੋ ( ਨਾਵਲ ) 

1996-ਸੰਤੋਖ ਸਿੰਘ ਧੀਰ- ਪੱਖੀ ( ਕਹਾਣੀ ) 


1995-ਡਾ ਜਗਤਾਰ- ਜੁਗਨੂੰ ਦੀਵਾ ਤੇ ਦਰਿਆ ( ਗ਼ਜ਼ਲ ) 

1994-ਮਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਸਰਨਾ-ਨਵੇਂ ਯੁੱਗ ਦੇ ਵਾਰਸ (ਕਹਾਣੀ)

1993-ਸੁਰਜੀਤ ਪਾਤਰ- ਹਨੇਰੇ ਵਿੱਚ ਸੁਲਗਦੀ ਵਰਣਮਾਲਾ 

1992-ਪ੍ਰੇਮ ਪਰਕਾਸ਼- ਕੁੱਝ ਅਣਕਿਹਾ ਵੀ ( ਕਹਾਣੀ ) 

1991-ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਮਹਿਬੂਬ- ਝਨਾਂ ਦੀ ਰਾਤ ( ਕਵਿਤਾ ) 


1990-ਮਨਜੀਤ ਟਿਵਾਣਾ- ਉਣੀਂਦਾ ਵਰਤਮਾਨ ( ਕਵਿਤਾ ) 

1989-ਤਾਰਾ ਸਿੰਘ ਕਾਮਲ- ਕਹਿਕਸ਼ਾਂ ( ਕਵਿਤਾ ) 

1988-ਸੋਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਵਣਜਾਰਾ ਬੇਦੀ- ਗਲੀਏਂ ਚਿੱਕੜ ਦੂਰ ਘਰ ( ਸਵੈਜੀਵਨੀ ) 

1987-ਰਾਮ ਸਰੂਪ ਅਣਖੀ- ਕੋਠੇ ਖੜਕ ਸਿੰਘ ( ਨਾਵਲ ) 

1986-ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਸੁਜਾਨ ਸਿੰਘ- ਸ਼ਹਿਰ ਤੇ ਗਰਾਂ ( ਕਹਾਣੀ )


1985-ਅਜੀਤ ਕੌਰ- ਖਾਨਾਬਦੋਸ਼ ( ਸਵੈ ਜੀਵਨੀ ) 

1984-ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਘੁੰਮਣ- ਪਾਗਲ ਲੋਕ ( ਨਾਟਕ ) 

1983-ਪ੍ਰੀਤਮ ਸਿੰਘ ਸਫੀਰ- ਅਨਿਕ ਬਿਸਥਾਰ ( ਕਵਿਤਾ ) 

1982-ਗੁਲਜਾਰ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ- ਅਮਰ ਕਥਾ ( ਕਹਾਣੀ ) 

1981-ਵਿਸ਼ਵਾਨਾਥ ਤਿਵਾੜੀ- ਗੈਰਾਜ ਤੋਂ ਫੁੱਟਪਾਥ ਤੀਕ ( ਕਵਿਤਾ ) 


1980-ਸੁਖਪਾਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਹਸਰਤ- ਸੂਰਜ ਤੇ ਕਹਿਕਸ਼ਾਂ ( ਕਵਿਤਾ ) 

1979-ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਨੇਕੀ- ਕਰੁਣਾ ਦੀ ਛੋਹ ਤੋਂ ਮਗਰੋਂ ( ਕਵਿਤਾ ) 

1978-ਗੁਰਮੁਖ ਸਿੰਘ ਮੁਸਾਫਿਰ- ਉਰਵਾਰ-ਪਾਰ ( ਕਹਾਣੀ ) 

1977-ਸੋਹਣ ਸਿੰਘ ਮੀਸ਼ਾ- ਕੱਚ ਦੇ ਵਸਤਰ ( ਕਵਿਤਾ ) 

1976-ਨਰਿੰਦਰਪਾਲ ਸਿੰਘ- ਬਾ-ਮੁਲਾਹਜਾ ਹੋਸ਼ਿਆਰ 


1975-ਗੁਰਦਿਆਲ ਸਿੰਘ- ਅੱਧ ਚਾਨਣੀ ਰਾਤ ( ਨਾਵਲ ) 

1974-ਸੋਹਣ ਸਿੰਘ ਸੀਤਲ- ਜੁੱਗ ਬਦਲ ਗਿਆ ( ਨਾਵਲ ) 

1973-ਹਰਚਰਨ ਸਿੰਘ- ਕੱਲ ਅੱਜ ਤੇ ਭਲਕ ( ਨਾਟਕ ) 

1972-ਸੰਤ ਸਿੰਘ ਸੇਖੋਂ- ਮਿੱਤਰ ਪਿਆਰਾ ( ਨਾਟਕ ) 

 1971-ਦਲੀਪ ਕੌਰ ਟਿਵਾਣਾ-ਇਹੋ ਹਮਾਰਾ ਜੀਵਣਾ (ਨਾਵਲ)


1970- ਐਵਾਰਡ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ! 

1969-ਡਾ ਹਰਭਜਨ ਸਿੰਘ- ਨਾਂ ਧੁੱਪੇ ਨਾਂ ਛਾਂਵੇਂ ( ਕਵਿਤਾ ) 

1968-ਕੁਲਵੰਤ ਸਿੰਘ ਵਿਰਕ- ਨਵੇਂ ਲੋਕ ( ਕਹਾਣੀ ) 

1967-ਸ਼ਿਵ ਬਟਾਲਵੀ- ਲੂਣਾ ( ਕਾਵਿ ਨਾਟਕ ) 

1966- ਐਵਾਰਡ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ! 


1965-ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਦੁੱਗਲ- ਇੱਕ ਛਿੱਟ ਚਾਨਣ ਦੀ ( ਕਹਾਣੀ ) 

1964-ਪ੍ਰਭਜੋਤ ਕੌਰ-ਪੱਬੀ ( ਕਵਿਤਾ ) 

1963- ਐਵਾਰਡ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ! 

1962-ਗਾਰਗੀ-ਰੰਗਮੰਚ- ਭਾਰਤੀ ਥਿਏਟਰ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ-ਨਾਟਕ ( ਆਲੋਚਨਾ ) 

1961-ਨਾਨਕ ਸਿੰਘ- ਇੱਕ ਮਿਆਨ ਦੋ ਤਲਵਾਰਾਂ ( ਨਾਵਲ ) 


1960- ਐਵਾਰਡ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ! 

1959-ਮੋਹਣ ਸਿੰਘ- ਵੱਡਾ ਵੇਲਾ ( ਕਵਿਤਾ ) 

1958- ਐਵਾਰਡ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ! 

1957- ਐਵਾਰਡ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ! 

1956-ਅੰਮ੍ਰਿਤਾ ਪ੍ਰੀਤਮ- ਸੁਨੇਹੜੇ ( ਕਵਿਤਾ ) 

1955-ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ- ਮੇਰੇ ਸਾਈਆਂ ਜੀਓ ( ਕਵਿਤਾ )



ਜੀਤ ਸਿੰਘ ਜੋਸ਼ੀ ਦੀਆਂ ਪੁਸਤਕਾਂ

 •••••••ਜੀਤ ਸਿੰਘ ਜੋਸ਼ੀ ਦੀਆਂ ਪੁਸਤਕਾਂ•••••



ਭਾਈ ਮੂਲ ਚੰਦ ਜੀ ਸੁਨਾਮ ਵਾਲੇ, ਸੰਖੇਪ ਜੀਵਨੀ (1981)


ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਮਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਜੋਸ਼ੀ (1983)


ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਬਾਰੇ (1985)


ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀ ਬਦਲਦੇ ਪਰਿਪੇਖ (1997)


ਮਾਲਵੇ ਦਾ ਮਹਾਨ ਦਰਵੇਸ਼: ਭਾਈ ਮੂਲ ਚੰਦ ਜੀ (1997)


ਲੋਕਧਾਰਾ ਅਤੇ ਲੋਕਧਾਰਾ ਸ਼ਾਸਤਰ (1998)


ਲੋਕਧਾਰਾ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਧਾਰਾ (1999)


ਪੰਜਾਬੀ ਅਧਿਐਨ ਤੇ ਅਧਿਆਪਨ ਦੇ ਮੁੱਢਲੇ ਸੰਕਲਪ (1999)


ਪੰਜਾਬੀ ਅਧਿਐਨ ਤੇ ਅਧਿਆਪਨ ਦੇ ਬਦਲਦੇ ਪਰਿਪੇਖ (2004)


ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੇ ਮੂਲ ਸਰੋਕਾਰ (2004)


ਚੰਦ ਸਿੰਘ ਮਰਾਝ (2006)


ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਸਿਧਾਂਤ ਤੇ ਵਿਹਾਰ (2009)


ਗੰਗਾ ਸਿੰਘ ਭੂੰਦੜ: ਜੀਵਨ ਤੇ ਰਚਨਾ (2010)


ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕ ਨਾਚ: ਬਦਲਦੇ ਪਰਿਪੇਖ (2017)


ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਲੋਕਧਾਰਾ

ਸੰਤੋਖ ਸਿੰਘ ਧੀਰ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ

 ਸੰਤੋਖ ਸਿੰਘ ਧੀਰ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ



       ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ


ਗੁੱਡੀਆਂ ਪਟੋਲੇ (1944)

ਪਹੁਫੁਟਾਲਾ (1948)

ਧਰਤੀ ਮੰਗਦੀ ਮੀਂਹ ਵੇ (1952)

ਪੱਤ ਝੜੇ ਪੁਰਾਣੇ (1955)

ਬਿਰਹੜੇ (1960)

ਅੱਗ ਦੇ ਪੱਤੇ (1976)

ਕਾਲ਼ੀ ਬਰਛੀ (1980)

ਸੰਜੀਵਨੀ (1983)

ਸਿੰਘਾਵਲੀ (1983)

ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਸੂਰਜ (1985)

ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਆਵਾਂਗੇ (1988)

ਟੂ ਦ ਪੰਜਾਬ ਆਫ਼ ਫ਼ਰੀਦ ਐਂਡ ਅਦਰ ਪੋਇਮਸ, (To the Punjab of Farid and other Poems) - ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਨੁਵਾਦਿਤ ਈ ਬੁੱਕ


      ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ


ਸਿੱਟਿਆਂ ਦੀ ਛਾਂ (1950)

ਸਵੇਰ ਹੋਣ ਤੱਕ (1955)

ਸਾਂਝੀ ਕੰਧ (1958)

ਸ਼ਰਾਬ ਦਾ ਗਲਾਸ (1970)

ਮੇਰੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਸਟ ਕਹਾਣੀਆਂ (1980)

ਊਸ਼ਾ ਭੈਣ ਜੀ ਚੁੱਪ ਸਨ (1991)

ਪੱਖੀ (1991)

51 ਕਹਾਣੀਆਂ (2002)

ਖੱਬੇਪੱਖੀ (2007)

ਇੱਕ ਕੁੱਤਾ ਤੇ ਮੈਂ


     


          ਨਾਵਲ


ਸ਼ਰਾਬੀ ਜਾਂ ਦੋ ਫੂਲ (1963)

ਯਾਦਗਾਰ (1979)

ਅਤੀਤ ਦੇ ਪਰਛਾਵੇਂ (1981)

ਮੈਨੂੰ ਇੱਕ ਸੁਪਨਾ ਆਇਆ (1991)

ਹਿੰਦੋਸਤਾਨ ਹਮਾਰਾ (1994)

Popcorn brain syndrome - ਪੌਪਕੌਰਨ ਬਰੇਨ ਸਿੰਡਰੋਮ

 ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਕਾਰਨ ਨਵੀਂ ਪੀੜੀ gen z ਵਿੱਚ ਤੇਜੀ ਨਾਲ ਫੈਲ ਰਹੀ ਨਵੀਂ ਬਿਮਾਰੀ 

Popcorn brain syndrom 



ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਪੂਰਾ ਦਿਨ ਮੋਬਾਈਲ 'ਤੇ ਕਦੇ ਕਾਲ, ਕਦੇ ਵਟਸਐਪ, ਕਦੇ ਫੇਸਬੁੱਕ ਤੇ ਕਦੇ ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ 'ਤੇ ਸਕ੍ਰੋਲਿੰਗ ਕਰਦੇ ਹੋ ਅਤੇ ਜਿਆਦਾਤਰ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਕੰਮ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਨਹੀਂ ਲਗਾ ਸਕਦੇ? ਜੇ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਡਾ ਦਿਮਾਗ਼ ਪੌਪਕੌਰਨ ਬਰੇਨ ਸਿੰਡਰੋਮ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।


ਇੱਕ ਰਿਸਰਚ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਘੱਟ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਪੌਪਕੌਰਨ ਸਿੰਡਰੋਮ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

 ਜਿੱਥੇ 2004 ਵਿੱਚ ਟੀਵੀ ਦੇਖਦੇ ਸਮੇਂ ਚੈਨਲ ਬਦਲਣ ਲਈ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਢਾਈ ਮਿੰਟ ਲਗਾਉਂਦਾ ਸੀ, ਉੱਥੇ 2012 ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਮਾਂ ਘੱਟ ਹੋ ਕੇ ਸਵਾ ਮਿੰਟ ਰਹਿ ਗਿਆ ਅਤੇ ਅੱਜ 2024 ਵਿੱਚ ਮੋਬਾਈਲ ਜਾਂ ਟੀਵੀ ਦੀ ਸਕਰੀਨ 'ਤੇ ਇਹ ਸਮਾਂ ਸਿਰਫ 47 ਸੈਕੰਡ ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸਿਰਫ 47 ਸੈਕੰਡ ਬਾਅਦ ਉਸ ਦਾ ਦਿਮਾਗ਼ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਜਾਂ ਸੁਣਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ।


#popcornbrain 


### ਪੌਪਕੌਰਨ ਬਰੇਨ ਦੇ ਲੱਛਣ:


ਐਕਸਪਰਟਸ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਪੌਪਕੌਰਨ ਬਰੇਨ ਦੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਲੋਕ ਕਿਸੇ ਕੰਮ 'ਤੇ ਫੋਕਸ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾਉਂਦੇ। ਜੇ ਇਸ ਦਾ ਸਹੀ ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਇਲਾਜ ਨਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਲਰਨਿੰਗ ਅਤੇ ਮੈਮੋਰੀ 'ਤੇ ਵੀ ਨੈਗੇਟਿਵ ਅਸਰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਇਮੋਸ਼ਨ 'ਤੇ ਵੀ ਅਸਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। 

ਪੌਪਕੌਰਨ ਬਰੇਨ ਸਿੰਡਰੋਮ ਵਿੱਚ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਦਿਮਾਗ਼ ਅਸਥਿਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਉਹ ਜ਼ਰੂਰੀ ਚੀਜ਼ਾਂ 'ਤੇ ਫੋਕਸ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾਉਂਦਾ। ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਐਂਜਾਇਟੀ ਟੈਨਸ਼ਨ ਦੀ ਵੀ ਸਮੱਸਿਆ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਹੈ। ਪੌਪਕੌਰਨ ਬਰੇਨ ਵਿੱਚ ਦਿਮਾਗ਼ ਡਿਜੀਟਲ ਦੁਨੀਆ ਵਾਂਗ ਮਲਟੀਟਾਸਕਿੰਗ ਅਤੇ ਸਕ੍ਰੋਲਿੰਗ ਦਾ ਆਦੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਤੇ ਦਿਮਾਗ਼ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਵੀ ਓਵੇਂ ਹੀ ਰੀਐਕਟ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਵਿਚਾਰ ਪੌਪਕੌਰਨ ਖਿੱਲਾਂ ਵਾਂਗ ਇੱਧਰ-ਉੱਧਰ ਭਟਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਸਿੰਡਰੋਮ ਦਾ ਅਸਰ ਦਿਮਾਗ਼ ਦੀ ਕਰਗੁਜ਼ਾਰੀ 'ਤੇ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਖੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀਆਂ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਵਿਅਕਤੀ ਯਾਦ ਕੀਤੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਤੁਰੰਤ ਭੁੱਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Gurpinder Naraingarh 

### ਪੌਪਕੌਰਨ ਬਰੇਨ ਤੋਂ ਬਚਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ:

- **ਸਮਾਂ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰੋ:** ਐਕਸਪਰਟਸ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਸਿੰਡਰੋਮ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਕਿੰਨਾ ਸਮਾਂ ਬਿਤਾਉਣਾ ਹੈ, ਇਸ ਦਾ ਸਮਾਂ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

- **ਅਫਿਸ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰੇਕ:** 

 ਦਫਤਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਬ੍ਰੇਕ ਲੈਂਦੇ ਸਮੇਂ ਮੋਬਾਈਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਦੋਸਤਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰੋ। ਇਸ ਸਿੰਡਰੋਮ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਖਾਣਾ ਖਾਂਦੇ🍔🍝📵 ਸਮੇਂ ਮੋਬਾਈਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾ ਕਰੋ।

- **ਪੜ੍ਹਨ ਦੀ ਆਦਤ:** 

ਅਖ਼ਬਾਰ, ਮੈਗਜ਼ੀਨ, ਰਸਾਲੇ ਪੜ੍ਹਨ ਦੀ ਆਦਤ ਬਣਾਓ। ਮੋਬਾਈਲ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਘਟਾਓ। ਆਪਣੇ ਸ਼ੌਕਾਂ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਦਿਓ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਸਮਾਂ ਕੱਢੋ।

- **ਰੂਟੀਨ :**

 ਪੂਰੇ ਦਿਨ ਦਾ ਇੱਕ ਰੂਟੀਨ ਬਣਾਓ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤ ਨਾਲ ਸਮਾਂ ਬਿਤਾਓ।

- **ਜਰੂਰੀ ਕੰਮ:** ਜਰੂਰੀ ਕੰਮਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲ ਦਿਓ, ਪਹਿਲਾਂ ਜਰੂਰੀ ਕੰਮ ਨਿਬੇੜੋ ਅਤੇ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਨਿਯਮਿਤ ਬ੍ਰੇਕ ਲਵੋ।

- **ਇੱਕ ਸਮੇਂ 'ਚ ਇੱਕ ਕੰਮ:** 

ਪੌਪਕੌਰਨ ਬਰੇਨ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਇੱਕ ਸਮੇਂ 'ਚ ਇੱਕ ਹੀ ਕੰਮ ਕਰਨ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਦਿਓ।

- **ਡਿਜੀਟਲ ਡਿਟੌਕਸ:** 

ਪੌਪਕੌਰਨ ਬਰੇਨ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਡਿਵਾਈਸ ਤੋਂ ਦੂਰੀ ਬਣਾਓ ਅਤੇ ਮਲਟੀਟਾਸਕਿੰਗ ਦੀ ਬਜਾਏ ਸਿੰਗਲਟਾਸਕਿੰਗ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਦਿਓ।

- **ਕਸਰਤ :** ਕਸਰਤ ਲਈ ਵੀ ਸਮਾਂ ਕੱਢੋ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਫੋਕਸ ਨੂੰ ਬਹਿਤਰ ਕਰੋ।


### ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ:

ਮੈਂਟਲ ਹੈਲਥ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ 'ਪੌਪਕੌਰਨ ਬਰੇਨ' ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ। 30, 60 ਅਤੇ 90 ਸੈਕੰਡ ਦੀਆਂ ਰੀਲਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ੌਰਟਸ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਦਾ ਮਜ਼ਾ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ, ਪਰ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਇਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੌਪਕੌਰਨ ਬਰੇਨ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਬਣਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਸਿਰਫ਼ ਜਵਾਨ, ਬਜ਼ੁਰਗ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਟੀਨੇਜਰ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਵੀ ਇਸ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। 2017 ਵਿੱਚ ਫੇਸਬੁੱਕ ਨੇ ਇੱਕ ਡੇਟਾ ਸ਼ੇਅਰ ਕੀਤਾ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਸੀ ਕਿ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਇੱਕ ਆਮ ਯੂਜ਼ਰ 300 ਫੁਟ ਸਕ੍ਰੀਨ ਸਕ੍ਰੋਲ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ 2.7 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 


ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿਆਂ, ਇਹ ਡੇਟਾ ਜਿਸ ਸਮੇਂ ਦਾ ਹੈ ਉਸ ਸਮੇਂ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਸ਼ੌਰਟਸ ਅਤੇ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਦਾ ਚਲਣ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਇਸ ਮੌਕੇ ਇਹ ਅੰਕੜਾ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਕਾਫ਼ੀ ਵੱਧ ਗਿਆ ਹੋਵੇਗਾ।


ਗੁਰਪਿੰਦਰ

ਮੰਡੀ ਰਹੀਮ ਖਾਂ - ਬਾਰ ਦੀ ਕਹਾਣੀ

ਮੰਡੀ ਰਹੀਮ ਖਾਂ (ਬਾਰ ਦੀ ਕਹਾਣੀ) - ਨਾਵਲ

ਨਾਵਲਕਾਰ - ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਔਲਖ (ਬਾਲੀਆਂ)

ਉੱਦਮ - ਪੀਪਲਜ਼ ਫੋਰਮ ਬਰਗਾੜੀ


ਇੱਕ ਝਾਤ....

ਪਿਆਰੇ ਜਮਾਤੀ ਮਿੱਤਰ ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਔਲਖ਼ (ਪਿੰਡ-ਬਾਲ਼ੀਆਂ) ਨੇ ਆਪਣਾ ਦੂਜਾ ਨਾਵਲ "ਮੰਡੀ ਰਹੀਮ ਖਾਂ" ਹੱਥ ਫੜ੍ਹ ਕੇ ਪੰਜਾਬੀ ਅਦਬੀ ਖੇਤਰ ਦਾ ਬੂਹਾ ਖੜਕਾਇਆ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਜੇਠੇ ਨਾਵਲ "ਨਹਿਰੋਂ ਪਾਰ" ਨਾਲ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦੀਆਂ ਹੱਟੀਆਂ ਭੱਠੀਆਂ ਤੇ ਚਰਚਾ ਛੇੜਨ ਵਾਲੇ ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਨੇ ਅਸਲੋਂ ਨਿਵੇਕਲੇ ਵਿਸ਼ੇ ਨੂੰ ਹੱਥ ਪਾ ਕੇ ਸੁਨੱਖਾ ਕਾਰਜ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬਾਰ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਦੀ ਜਿੰਦਗੀ ਤੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ,,,,ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਨੇ ਬਾਰ ਦੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਫਿਲਮ ਵਾਂਗ ਅੱਖਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

         ਅਸਲ 'ਚ ਕੱਟੂ ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲ ਪੜਾਉਂਦਿਆਂ ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਨੇ ਇੱਕ ਦਿਨ ਬੈਠੇ ਬੈਠੇ ਨੇ ਊਈਂ ਆਵਦੀ ਬਦਲੀ ਭਰ ਦਿੱਤੀ ਤੇ ਬਦਲੀ ਬਡਬਰ ਦੀ ਹੋ ਗਈ। ਭਾਵੇਂ ਬਾਅਦ 'ਚ ਪਛਤਾਇਆ ਪਰ ਇਸੇ ਘਟਨਾ ਦੀ ਕੁੱਖ 'ਚੋਂ ਨਾਵਲ "ਮੰਡੀ ਰਹੀਮ ਖਾਂ" ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ ਕਿਉਂਕਿ ਬਡਬਰ ਅਤੇ ਆਲ਼ੇ ਦੁਆਲੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਲੋਕ ਵੰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲਹਿੰਦੇ ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਆ ਕੇ ਵਸੇ ਹਨ,,,,,,ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਲਹਿੰਦੇ ਪੰਜਾਬ,, ਅੰਗਰੇਜਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵਸਾਈਆਂ ਬਾਰਾਂ,,, ਵੰਡ ਦੀ ਵੱਢ-ਟੁੱਕ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸੁਣਦਿਆਂ ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਦੇ ਮਨ 'ਚ ਇਸ ਵਿਸ਼ੇ ਨੂੰ ਨਾਵਲ ਦਾ ਰੂਪ ਦੇਣ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਆਇਆ।

          ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਦਾ "ਰੀਡਿੰਗ ਰੂਮ" ਉਸਦੀ ਕੱਟੂ ਪਿੰਡ ਦੇ ਰਾਹ ਆਲੀ ਮੋਟਰ ਹੈ,,,ਉਹ ਜਿਆਦਾਤਰ ਉੱਥੇ ਬੈਠ ਕੇ ਈ ਲਿਖਦਾ ਪੜੵਦਾ ਹੈ ਸੋਹਣਾ ਵਾਤਾਵਰਣ ਹੈ ਉੱਥੇ,,,,, ਮੈਂ ਵੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਭਰੀ ਹੈ,,,ਪੜੵਨ ਲਿਖਣ ਤੇ ਗੱਲ ਔੜਨ ਲਈ ਜ਼ਰਖ਼ੇਜ਼ ਥਾਂ ਹੈ,,,, ਉਸ ਦੀ ਲੇਖਣੀ ਦੀਆਂ ਦੋ ਖੂਬੀਆਂ ਦੂਰੋਂ ਲਿਸ਼ਕ ਮਾਰਦੀਆਂ ਨੇ,,,,, ਪਹਿਲਾ ਉਸਦੀ ਪੇਂਡੂ ਜਨ-ਜੀਵਨ ਬਾਰੇ ਬਰੀਕ ਸਮਝ ਤੇ ਦੂਜਾ ਵਿਸ਼ੇ ਬਾਰੇ ਰੱਜ ਕੇ ਪੜ੍ਹਨਾ ਜਾਨਣਾ ਤੇ ਉਸਨੂੰ ਖੰਘਾਲਣਾ ਤੇ ਵਿਸ਼ੇ ਤੇ ਪਕੜ ਬਣਾਉਣਾ,,,,,ਅੰਗਰੇਜਾਂ ਨੇ ਲਹਿੰਦੇ ਪੰਜਾਬ 'ਚ ਜੰਗਲਾਂ ਨੂੰ ਸਾਫ ਕਰਕੇ ਵਾਹੀ ਯੋਗ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਚੜ੍ਹਦੇ ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਵਸਾਇਆ,,,ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਦੇ ਮੁਰੱਬੇ ਦਿੱਤੇ ਨਹਿਰੀ ਪਾਣੀ ਦਿੱਤਾ,,,,,, ਬਕੌਲ ਸੁਖਵਿੰਦਰ "ਜ਼ਮੀਨ ਕਾਹਦੀ ,ਭਾਵੇਂ ਬੰਦਾ ਹਰਾ ਕਰ ਲੋ" ।

ਖੁਦ ਕਿਸਾਨੀ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਔਲਖ਼ ਪੇਂਡੂ ਕਿਸਾਨੀ ਦੀ ਜਿੰਦਗੀ ਦੀਆਂ ਤੰਗੀਆਂ ਤੁਰਸ਼ੀਆਂ,ਬੋਲ ਬਾਣੀ,,ਕੰਮਾਂ ਧੰਦਿਆਂ ਤੋਂ ਬਾ ਖੂਬੀ ਵਾਕਫ਼ ਹੈ। ਜੰਡ,,ਰੇਰੂ,, ਵਣ,,,,ਮਲੇ,,,ਜੰਗਲੀ ਪੰਨੀ,,, ਆਦਿ ਉਸ ਵੇਲੇ ਦੀ ਬਨਸਪਤੀ ਨੂੰ ਵੀ ਬਾਖ਼ੂਬੀ ਜਾਣਦਾ ਹੈ।  ਗਿੱਦੜਾਂ ਦੇ ਹੁਆਂਕਣ ਦੀਆਂ ਅਵਾਜਾਂ, ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਉਗਾਲ਼ੀ,,,ਦੂਰ ਰੇਲ ਦੀ ਲੰਮੀ ਸੀਟੀ,,,,,ਹਲ਼ ਵਾਹੁੰਦੇ ਜੱਟਾਂ ਦੀਆਂ ਕਲੀਆਂ,,,, ਬਿੰਡਿਆਂ ਦੀ ਟਰੈਂਅ-ਟਰੈਂਅ,,,,ਨਹਿਰੀ ਕੋਠੀ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼,,,,,, ਵਾਹ ਕਿਆ ਬਾਤਾਂ।

          ਔਲਖ ਦੀ ਭੂਗੋਲਿਕ ਬਰੀਕ ਸੂਝ ਦੇਖੋ,,,,,'ਹਾੜੵ ਦਾ ਮਹੀਨਾ ਸੀ। ਪਿਉ-ਪੁੱਤ ਆਥਣ ਤੱਕ  ਵਾਹੇ ਵਾਹਣ 'ਤੇ ਸੁਹਾਗੀ ਫੇਰਦੇ ਰਹੇ ਸਨ। ਡਰ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਰਾਤੋ ਰਾਤ ਗਿੱਲ ਦੱਬ ਲਈ ਜਾਵੇ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਤੱਤੀ ਪੱਛੋਂ ਨੇ ਵਾਹਿਆ ਵਾਹਣ ਖੁਸ਼ਕ ਕਰ ਦੇਣਾ ਸੀ। ਤੇਜ ਚਲਦੀ ਹਵਾ ਨੇ ਸਾਰੀ ਗਿੱਲ ਚੱਟ ਜਾਣੀ ਸੀ।' 

        ਨਾਵਲ ਜੂਪੇ ਫੌਜੀ ਨੂੰ ਬਾਰ 'ਚ ਮੁਰੱਬਾ ਮਿਲਣ ਉਸਦੇ ਭਰਾ ਪੂਰਨ ਅਤੇ ਭੂਆ ਦੇ ਪੁੱਤ ਅਰਜਨ ਦੇ ਉਸਨੂੰ ਅਬਾਦ ਕਰਨ ਤੇ ਵੰਡ ਕਾਰਨ ਮੁੜ ਉਜੜਨ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ,,,, ਨਾਵਲ ਪੜੵਦਿਆਂ ਅੱਖਾਂ ਗਿੱਲੀਆਂ ਹੋਣੀਆਂ ਸੁਭਾਵਿਕ ਨੇ। ਵੰਡ ਵੇਲੇ ਜਿੱਥੇ ਲੀਗੀ ਚੌਧਰੀ ਤੇ ਚੇਤੂ ਵਰਗੇ ਨਫ਼ਰਤ ਦੇ ਵਪਾਰੀ ਨੇ ਉੱਥੇ ਖਾਨ ਬਾਬਾ, ਜੀਵਾ ਤੇ ਰਲੇ ਵਰਗੇ ਮਨੁੱਖਤਾ ਨੂੰ ਜਿਉਂਦੇ ਰੱਖਦੇ ਨੇ। ਨਾਵਲ ਦੇ ਅੰਤਲੇ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ,ਕਾਂਗਰਸ ,ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ ਤੇ ਯੂਨੀਅਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਸਮੇਤ ਅੰਗਰੇਜੀ ਸਾਮਰਾਜ ਦੀਆਂ ਤੇ ਹੋਰ ਰਾਜਸੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਚਿਤਰਣ ਜਿੱਥੇ ਔਲਖ਼ ਦੀ ਰਾਜਸੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸੂਝ ਦਾ ਸਬੂਤ ਹੈ ਉੱਥੇ ਨਾਵਲ ਵੀ ਇਸ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪੜਾਅ ਨੂੰ ਛੂੰਹਦਾ "ਇਤਿਹਾਸਕ ਨਾਵਲ" ਹੋ ਨਿਬੜਦਾ ਹੈ।

       ਮੈਨੂੰ ਯਾਦ ਐ ਉਹ ਦਿਨ ਜਦੋਂ ਸਰਕਾਰੀ ਰਣਬੀਰ ਕਾਲਜ ਸੰਗਰੂਰ ਪੜੵਦਿਆਂ ,ਸੰਗਰੂਰ ਤੋਂ ਧੂਰੀ ਤੱਕ ਲਿਬੜਾ ਬੱਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਇੱਕ ਦਿਨ ਪੌੜੀਆਂ ਤੇ ਲਮਕਦਿਆਂ ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਗੁਰਦਿਆਲ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਾਵਲ "ਮੜ੍ਹੀ ਦਾ ਦੀਵਾ" ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਾਈ ਸੀ,,,, "ਮੰਡੀ ਰਹੀਮ ਖਾਂ" ਪੜੵਦਿਆਂ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਇਆ ਜਿਵੇਂ ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਬੱਸ ਦੀਆਂ ਪੌੜੀਆਂ ਤੇ ਲਮਕਿਆ ਇਸ ਨਾਵਲ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਾ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ,,,,,,, ਨਾਵਲ ਐਨਾ ਰੌਚਕ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕੋ ਬੈਠਕ ਵਿੱਚ ਪੜੵਨਾ ਪਾਠਕ ਦੀ ਮਜਬੂਰੀ ਬਣ ਜਾਵੇਗੀ। ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੁਖਵਿੰਦਰ, ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਕੰਵਲ, ਗੁਰਦਿਆਲ ਸਿੰਘ ਤੇ ਰਾਮ ਸਰੂਪ ਅਣਖੀ ਦਾ ਕਲਮੀ ਵਾਰਸ ਹੈ। "ਨਹਿਰੋਂ ਪਾਰ" ਤੋਂ "ਮੰਡੀ ਰਹੀਮ ਖਾਂ" ਤੱਕ ਉਸਦੀ ਲੇਖਣੀ 'ਚ ਪ੍ਰੌੜਤਾ ਤੇ ਨਿਖ਼ਾਰ ਆਇਆ ਹੈ,,,,ਪਾਠਕ ਉਸਦੇ ਨਾਵਲ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਦਾ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਜਿਉਂਦਾ ਹੈ,,,,,,, ਮੈਂ ਛਪਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੱਚਾ ਖਰੜਾ ਪੜੵ ਲਿਆ ਸੀ।😊🙏

✍ਗਗਨਦੀਪ ਸਿੰਘ ਬੁਗਰਾ

How to download G Lipi CA for Punjabi Typing

 Punjabi Typing

*G Lipi CA ਨੂੰ Download ਅਤੇ Install ਕਿਵੇਂ ਕਰਨਾ ਹੈ*

https://youtu.be/PaDLQ3OWfYQ



*G Lipi CA ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ Use ਕਰਨਾ ਹੈ*

https://youtu.be/H7j_FTjTo4w


Source :- Gurmukhi font converter

http://gurmukhifontconverter.com/glipica.html


Symbol of national identity and name of the symbol

 

❇National flag of India:- Tricolor

❇National anthem of India:- Jana-gana-mana

❇National song of India:- Vande Mataram

❇National symbol of India:- Ashoka pillar

❇National calendar of India:- Shak Samvat

❇National motto of India:- Satyameva Jayate

❇Nationality of India:- Indianness

❇National language of India:- Hindi

❇National script of India:- Devanagari

❇National flag song of India:- Hind Desh ka Pyara Jhanda

❇National slogan of India:- Shramev Jayate

❇Father of the nation of India:- Mahatma Gandhi

❇National foreign policy of India:- Non-alignment

❇National award of India:- Bharat Ratna

❇National information letter of India:- White paper

National tree of India:- Banyan

❇National currency of India:-  Rupee

❇National river of India :- Ganga

❇National bird of India :- Peacock

❇National animal of India :- Tiger

❇National flower of India :- Lotus

❇National fruit of India :- Mango

❇National plan of India :- Five year plan

❇National game of India :- Hockey

❇National sweet of India :- Jalebi

❇National festivals of India :- 26 January (Republic Day), 15 August (Independence Day), 2 October (Gandhi Jayanti)

❇National dish of India :- Khichadee




*राष्‍ट्रीय पहचान के प्रतीक प्रतीक व चिन्ह का नाम*


❇भारत का राष्ट्रीय ध्वज :- तिरंगा

❇भारत का राष्ट्रीय गान :- जन-गन-मन

❇भारत का राष्ट्रीय गीत :- वन्दे मातरम्

❇भारत का राष्ट्रीय चिन्ह :- अशोक स्तम्भ

❇भारत का राष्ट्रीय पंचांग :- शक संवत

❇भारत का राष्ट्रीय वाक्य :- सत्यमेव जयते

❇भारत की राष्ट्रीयता :- भारतीयता

❇भारत की राष्ट्र भाषा :- हिंदी

❇भारत की राष्ट्रीय लिपि :- देव नागरी

❇भारत का राष्ट्रीय ध्वज गीत :- हिंद देश का प्यारा झंडा

❇भारत का राष्ट्रीय नारा :- श्रमेव जयते

❇भारत के राष्ट्र पिता :- महात्मा गाँधी

❇भारत की राष्ट्रीय विदेश नीति :- गुट निरपेक्ष

❇भारत का राष्ट्रीय पुरस्कार :- भारत रत्न

❇भारत का राष्ट्रीय सूचना पत्र :- श्वेत पत्र

भारत का राष्ट्रीय वृक्ष :- बरगद

❇भारत की राष्ट्रीय मुद्रा :-  रूपया

❇भारत की राष्ट्रीय नदी :- गंगा

❇भारत का राष्ट्रीय पक्षी :- मोर

❇भारत का राष्ट्रीय पशु :- बाघ

❇भारत का राष्ट्रीय फूल :- कमल

❇भारत का राष्ट्रीय फल :- आम

❇भारत की राष्ट्रीय योजना :- पञ्च वर्षीय योजना

❇भारत का राष्ट्रीय खेल :- हॉकी

❇भारत की राष्ट्रीय मिठाई :- जलेबी

❇भारत के राष्ट्रीय पर्व :- 26 जनवरी (गणतंत्र दिवस), 15 अगस्त (स्वतंत्रता दिवस), 2 अक्तूबर (गाँधी जयंती)

❇भारत का राष्ट्रीय पकवान :- खिचड़ी